Wokół nazwy Oliwa, pierwotnie odnoszącej się do prastarej osady, która dziś wchodzi w skład Gdańska, do dziś toczą się spory. Wątpliwości nie budzi tylko jeden fakt: od XII wieku w zapisach źródłowych określenia tej osady brzmiały jak dzisiejsza nazwa gdańskiej dzielnicy: Olyva, Olyua. Na tym etapie interpretacje etymologów rozchodzą się.

 Pierwsza grupa badaczy twierdzi, że nazwa Oliwa musiała nastąpić jakąś wcześniejszą, która miała słowiańskie pochodzenie. Według nich, dawna osada nazywała się Oława – od nazwy potoku przepływającego przez wieś. W dosłownym tłumaczeniu Oława znaczy „rzeka o barwie piwa”. Ta nazwa potoku pojawiła się w wielu regionach Słowiańszczyzny. Nieznający polskiego cystersi, którzy założyli w tym miejscu swój klasztor w roku 1188 skojarzyli polski wyraz Oława z łacińską nazwą Mons Olivarum (łacińska nazwa góry w Jerozolimie). W ten sposób, poprzez fonetyczne zniemczenie Oławy powstała dziś nam znana Oliwa.  Inni sądzą, że w dawnych dokumentach brak dowodów na nazwanie Oliwy Oławą.

Co więcej, Cystersi mogli nadać osadzie zupełnie nową nazwę, nie przekształcając poprzedniej. W tym samym czasie powstał w Hiszpanii inny klasztor cysterski, który również został nazwany Oliva. Ponieważ w klasztorze znajduje się wiele wizerunków drzewka oliwnego, można uznać, że to z nim, a nie z Górą Oliwną  zakonnicy skojarzyli wyraz Oliva. Biblijny symbol drzewka oliwnego idealnie pasował do nowo fundowanego klasztoru – „zasadzonego na chwałę bożą jak oliwka” (Ps 52,10, Jer 11,16). Wymieniony werset psalmu pojawia się w liturgii godzin w dniu wspomnienia Św. Bernarda  z  Clairvaux – kluczowej postaci dla cysterskich zakonników. Ten fakt potwierdza rangę symbolu drzewka oliwnego w ich świadomości.

 Zobacz więcej:

Atrakcje Gdańska Oliwy

   ZOO Oliwskie

   Katedra Oliwska

   Park Oliwski

   Wzgórze Pachołek

   Kuźnia Wodna

   Dolina Radości